Εισαγωγή: Ο ασθενής που δεν μπορεί να περιμένει άλλο…
Τον Ιούλιο του 2023, ο Άδωνις Γεωργιάδης ανέλαβε για δεύτερη φορά το Υπουργείο Υγείας, κουβαλώντας μαζί του τη γνωστή ρητορική της «μεταρρύθμισης», της «αξιοκρατίας» και του «εκσυγχρονισμού». Σχεδόν τρία χρόνια αργότερα, το 2026, η πραγματικότητα του Εθνικού Συστήματος Υγείας (ΕΣΥ) δεν έχει απλώς μείνει στάσιμη, έχει επιδεινωθεί με τρόπους που δυσκολεύεσαι να φανταστείς αν δεν τους έχεις βιώσει.
Άρρωστοι σε ράντζα στους διαδρόμους. Χειρουργεία που γίνονται μόνο αν πληρώσεις. Νοσοκομεία που λειτουργούν χωρίς γιατρούς. Μαγνητικοί τομογράφοι που σκουριάζουν επειδή δεν υπάρχει κανείς να τους χειριστεί. Και ένας Υπουργός που, αντί να ακούσει τους επαγγελματίες υγείας που αντιμετωπίζουν αυτή την καθημερινή τραγωδία, τους αποκαλεί «κομμουνιστές» και τους λέει ότι τους «βαρέθηκε».
Αυτό το κείμενο δεν είναι πολιτικό μανιφέστο. Είναι ντοκουμέντο. Είναι η καταγραφή τριών χρόνων Υπουργίας που θα μείνει στην ιστορία όχι για αυτά που έχτισε, αλλά για αυτά που κατεδάφισε.
Ι. Το κληρονομημένο χάος και η επιλογή να το αγνοήσεις…
Υποστελέχωση: Το αίμα που στάζει από το σύστημα…
Ας ξεκινήσουμε με το πιο ορατό, το πιο εξαντλητικό, το πιο ανείπωτο πρόβλημα του ΕΣΥ: Δεν υπάρχουν αρκετοί γιατροί. Δεν ήταν ποτέ αρκετοί. Αλλά το 2025, το πρόβλημα πήρε επικίνδυνες διαστάσεις που δεν επιτρέπουν πλέον επικοινωνιακές διαφυγές.
Η ΠΟΕΔΗΝ, η ομοσπονδία των εργαζομένων στα νοσοκομεία, κατέγραψε συστηματικά στη Βόρεια Ελλάδα εκατοντάδες κενές οργανικές θέσεις που παραμένουν αδύναμες. Κλινικές που κλείνουν μερικώς επειδή δεν υπάρχει προσωπικό να τις λειτουργήσει. Εφημερίες που ακυρώνονται επειδή δεν υπάρχει κανείς να τις καλύψει. Τον Αύγουστο του 2025, δημοσιεύματα με επίκληση επίσημων πινάκων κατέδειξαν αρνητικό ισοζύγιο προσλήψεων-αποχωρήσεων γιατρών: αποχωρούν περισσότεροι από όσους μπαίνουν.
Τι έκανε ο κ. Γεωργιάδης γι’ αυτό; Αντί να προχωρήσει σε μαζικές μόνιμες προσλήψεις, αντί να κάνει το ΕΣΥ ελκυστικό για τους νέους γιατρούς που το εγκαταλείπουν για τη Γερμανία, την Αγγλία, την Αυστραλία, επέλεξε τη «λύση» της αγοράς. Και ως πρώτη κίνηση, άνοιξε την πόρτα των δημόσιων νοσοκομείων στους ιδιώτες.
Υποδομές: Εξοπλισμός που σκουριάζει…
Ένα από τα πιο συμβολικά παράδοξα του σύγχρονου ΕΣΥ: Νοσοκομεία που διαθέτουν τεχνολογικό εξοπλισμό αξίας εκατομμυρίων, αλλά αδυνατούν να τον λειτουργήσουν. Αξονικοί τομογράφοι που δεν δουλεύουν 24 ώρες γιατί δεν υπάρχουν χειριστές. Μαγνητικοί τομογράφοι που παραμένουν εκτός λειτουργίας για μήνες — στο Βόλο λόγω υποστελέχωσης, στην Πάτρα λόγω πυρκαγιάς που δεν αποκαταστάθηκε έγκαιρα παρά τη βουλευτική πίεση.
Η λογική είναι απλή και σκληρή: μπορείς να αγοράσεις μηχανήματα, αλλά αν δεν πληρώσεις αξιοπρεπώς τους ανθρώπους που τα χειρίζονται, δεν χρησιμεύουν σε τίποτα. Και ο κ. Γεωργιάδης επέλεξε τα μηχανήματα-βιτρίνες αντί για τους ανθρώπους.
Χρηματοδότηση: Δισεκατομμύρια οφειλόμενα…
Τα νοσοκομεία του ΕΣΥ έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές που μετριούνται σε δισεκατομμύρια ευρώ. Αυτές οι οφειλές δεν είναι αφηρημένα νούμερα, είναι η αιτία που δεν γίνεται συντήρηση εξοπλισμού, που δεν αγοράζονται φάρμακα, που ο εφοδιασμός «κλειδώνει» σε πλατφόρμες παραγγελιών. Τον χειμώνα του 2025-2026, σε περίοδο έξαρσης γρίπης, αναφέρθηκαν ελλείψεις αντιικών φαρμάκων και νοσοκομεία που «δάνειζαν» φάρμακα μεταξύ τους για να ανταπεξέλθουν.
Το ΕΣΥ είναι εδώ και χρόνια υποχρηματοδοτούμενο, και οι «μεταρρυθμίσεις» Γεωργιάδη δεν έλυσαν αυτό το πρόβλημα, το διαιώνισαν, στρέφοντας τη συζήτηση αλλού.
ΙΙ. Οι «λύσεις» που έγιναν νέα προβλήματα: Η νομοθετική αποτυχία 2023-2026…
1.Το «νόμιμο φακελάκι»: Απογευματινά χειρουργεία επί πληρωμή…
Η πρώτη μεγάλη «καινοτομία» του κ. Γεωργιάδη ήταν η θεσμοθέτηση απογευματινών χειρουργικών επεμβάσεων με οικονομική συμμετοχή του ασθενούς σε δημόσια νοσοκομεία. Η κυβερνητική αφήγηση το παρουσίασε ως λύση στις τεράστιες λίστες αναμονής.
Η πραγματικότητα ήταν διαφορετική και την είπαν ξεκάθαρα οι ίδιοι οι επαγγελματίες υγείας. Η ΟΕΝΓΕ, η ΕΙΝΑΠ, η ΠΟΕΔΗΝ και ο Πανελλήνιος Ιατρικός Σύλλογος μίλησαν με μία φωνή: αυτή η ρύθμιση δεν λύνει το πρόβλημα, το νομιμοποιεί.
“Τα απογευματινά χειρουργεία επί πληρωμή ακυρώνουν τις θεμελιώδεις αρχές σύστασης του ΕΣΥ.”
Η λογική της κριτικής είναι απόλυτα συνεκτική: αν τα πρωινά χειρουργεία δεν γίνονται επειδή δεν υπάρχει προσωπικό, η λύση είναι να προσληφθεί προσωπικό και να ανοίξουν οι κλειστές χειρουργικές αίθουσες. ΟΧΙ να αναγκάζεις τον ασθενή που περιμένει χρόνια να πληρώσει για να χειρουργηθεί απόγευμα. Αυτό δεν είναι μεταρρύθμιση. Αυτό είναι θεσμοθέτηση της ανισότητας.
Οι επαγγελματίες υγείας το έλεγαν ανοικτά: το «φακελάκι» που ήταν για δεκαετίες η κατακριτέα παθολογία του συστήματος, τώρα γίνεται νόμος. Αντί να καταπολεμηθεί, νομιμοποιήθηκε. Ο κ. Γεωργιάδης έκανε νόμο αυτό που η κοινωνία ονόμαζε για χρόνια «ντροπή».
- Ιδιωτικοποίηση με νόμο και η είσοδος ιδιωτών στο ΕΣΥ…
Ο κ. Γεωργιάδης άνοιξε επίσημα την πόρτα στους ιδιώτες γιατρούς να εργάζονται στο δημόσιο σύστημα μέσω του λεγόμενου «ιδιωτικού έργου». Η κυβέρνηση το παρουσίασε ως «ευελιξία» και «κάλυψη αναγκών».
Ο ΠΟΕΔΗΝ ήταν ξεκάθαρος:
“Δεν είναι λύση η δυνατότητα εργασίας ιδιωτών γιατρών στο ΕΣΥ.”
Και είχε απόλυτο δίκιο. Αντί ο κ.. Γεωργιάδης να απαντήσει στο ερώτημα «γιατί οι γιατροί δεν θέλουν να μείνουν στο ΕΣΥ;».
Αντί να αυξήσει μισθούς, να βελτιώσει συνθήκες εργασίας, να δώσει προοπτική, έβαλε ιδιώτες. Δηλαδή, αντί να θεραπεύσει τη νόσο, έβαλε ένα τσιρότο που κρύβει την πληγή.
Το αποτέλεσμα είναι διπλά καταστροφικό: ούτε το πρόβλημα της υποστελέχωσης λύνεται, ούτε η λογική της δημόσιας υγείας ως κοινωνικού αγαθού διαφυλάσσεται. Η αγορά μπαίνει στο νοσοκομείο. Η υγεία γίνεται εμπόρευμα.
3. Η «ολοκλήρωση» που δεν ολοκληρώθηκε για την ψυχική υγεία…
Ο σχετικός νόμος παρουσιάστηκε με μεγαλοπρέπεια ως «ολοκλήρωση της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης». Στην πράξη, προκάλεσε σφοδρές αντιδράσεις τόσο από τους εργαζόμενους στον τομέα ψυχικής υγείας όσο και από ειδικευμένους φορείς.
Η “Καθημερινή” κατέγραψε «σφοδρές αντιδράσεις εργαζομένων στο ΕΣΥ». Η ένωση νοσοκομειακών ψυχολόγων δήλωσε ρητά «έντονη αντίθεση». Η βασική κατηγορία: ο νόμος δεν βελτιώνει τις υπηρεσίες ψυχικής υγείας, ανοίγει δρόμο για εμπορευματοποίησή τους.
Επιπλέον, δίνει έμφαση σε ρυθμίσεις για τα προγράμματα απεξάρτησης που ανησυχούν ειδικούς: αντί να επενδυθεί στην πρόληψη, στη φαρμακευτικά υποστηριζόμενη αποθεραπεία, στη ψυχολογική στήριξη, το σύστημα «οργανώνεται» γύρω από τη χορήγηση φαρμάκων. Η χαπακοποίηση της ψυχικής υγείας ως λύση. Ο ασθενής παίρνει το χάπι και φεύγει. Το πρόβλημα παραμένει.
4. Δύο κατηγορίες ασθενών με τον «Προσωπικό Ιατρό»…
Αναμορφώθηκε ο θεσμός του προσωπικού ιατρού. Στη δημόσια διαβούλευση που προηγήθηκε, φορείς Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας και πολίτες επισήμαναν το ίδιο πρόβλημα:
“Τον κίνδυνο της δημιουργίας δύο κατηγοριών ασθενών επισημαίνουν φορείς και πολίτες.”
Η διαστρωμάτωση είναι σαφής: αν έχεις χρήματα ή αν ζεις σε πόλη με πολλούς ειδικευμένους γιατρούς, έχεις πρόσβαση σε καλύτερη πρωτοβάθμια φροντίδα. Αν είσαι φτωχός ή ζεις σε νησί ή σε ορεινό χωριό, παίρνεις ό,τι υπάρχει, συχνά έναν αγροτικό ή ειδικευόμενο που δεν έχει τους πόρους να σε βοηθήσει επαρκώς.
Αυτή η «μεταρρύθμιση» δεν βελτίωσε την πρωτοβάθμια υγεία. Την κατηγοριοποίησε σε υγεία πολυτελείας και βασική.
5. Το «ερανιστικό» νομοσχέδιο και η κρυφή ατζέντα…
Ο σχετικός νόμος αποκαλούμενος εύγλωττα «ερανιστικό» νομοσχέδιο από τα ΜΜΕ λόγω της ετερόκλητης φύσης του — κρύβει στα άδυτά του μια διάταξη που η ΕΙΝΑΠ χαρακτήρισε ως «φωτογραφική» και «αιφνιδιαστική»:
“Το ΔΣ της ΕΙΝΑΠ εκφράζει την κατηγορηματική του αντίθεση, χωρίς καμία προηγούμενη διαβούλευση.”
Η άρνηση να διαβουλευθεί με τους εκπροσώπους των νοσοκομειακών γιατρών πριν από μια ρύθμιση που τους αφορά άμεσα δεν είναι απλώς αλαζονεία, είναι πολιτική αποτυχία. Ένας Υπουργός που νομοθετεί εν κρυπτώ, «αιφνιδιαστικά», υπονομεύει ακόμα και την ελάχιστη εμπιστοσύνη που απαιτείται για να λειτουργήσει ένα δημόσιο σύστημα.
ΙΙΙ. Η αλαζονεία της εξουσίας: Ο Υπουργός εναντίον των εργαζομένων…
Μια περιοδεία σε νοσοκομεία που δεν έχει κανένα αντίκτυπο…
Αν υπάρχει κάτι που χαρακτηρίζει τα τρία χρόνια Γεωργιάδη στο Υπουργείο Υγείας, είναι η συστηματική, επίμονη, ιστορικά αδιανόητη αδυναμία ή άρνηση να ακούσει. Σε κάθε νοσοκομείο που επισκέφθηκε, τον υποδέχθηκαν γιατροί, νοσηλευτές και εργαζόμενοι με πανό, φωνές και αιτήματα. Και σε κάθε νοσοκομείο, η απάντηση ήταν η ίδια: εκνευρισμός, επίπληξη, ταξινόμηση.
Ρόδος, Αύγουστος 2024: «Εγώ έχω πιο δυνατή φωνή»…
Στο Γενικό Νοσοκομείο Ρόδου, εκπρόσωποι εργαζομένων αντιμετώπισαν τον υπουργό με αιτήματα για στελέχωση. Η απάντηση που πήραν δεν ήταν υπόσχεση, δεν ήταν αναγνώριση του προβλήματος, δεν ήταν έστω ευγένεια.
“Μη φωνάζετε σας παρακαλώ, εγώ έχω πιο δυνατή φωνή.”
Αυτή η φράση δεν είναι απλώς αγένεια. Είναι η συμπύκνωση μιας πολιτικής στάσης: η εξουσία δεν ακούει, επιβάλλει. Ο Υπουργός δεν ήρθε να λογοδοτήσει, ήρθε να επιθεωρήσει. Και αν τολμήσει κάποιος να υψώσει φωνή, του υπενθυμίζει ποιος έχει «πιο δυνατή φωνή».
Κως, Αύγουστος 2024: «Θα έρχεστε εδώ να μιλάτε με σεβασμό»…
Στο Γενικό Νοσοκομείο Κω, ο «άγριος καυγάς» που περιέγραψαν τα ΜΜΕ αποκάλυψε ακόμα πιο ξεκάθαρα το ύφος ενός Υπουργού που αντιμετωπίζει τη διαμαρτυρία ως προσωπική προσβολή:
“Ξέρω να φωνάζω και εγώ και καλύτερα από σένα.”
“Θα έρχεστε εδώ να μιλάτε με σεβασμό.”
Εκατομμύρια Ελληνικές οικογένειες έχουν έναν γιατρό, μία νοσηλεύτρια, έναν υγειονομικό που δουλεύει κάτω από ανυπόφορες συνθήκες για να σώσει ζωές. Αυτοί οι άνθρωποι, εξαντλημένοι, υποπληρωμένοι, με τα κενά ευθύνης να βαραίνουν στις πλάτες τους, τόλμησαν να πουν στον Υπουργό τους «έτσι δεν πάει». Και εισέπραξαν μαθήματα ευγένειας.
Παπανικολάου, Σεπτέμβριος 2024: «Αυτά τα αριστερά τα βαριέμαι»…
Στο νοσοκομείο «Παπανικολάου» στη Θεσσαλονίκη, ένας συνδικαλιστής-γιατρός μίλησε για ελλείψεις και μόνιμες προσλήψεις. Η απάντηση του υπουργού ήταν αποκαλυπτική:
“Αυτά τα αριστερά τα βαριέμαι.”
«Θα πείτε ένα ευχαριστώ. Έχω βαρεθεί τη γκρίνια.»
Ο κ. Γεωργιάδης δεν βλέπει γιατρό που ζητά βοήθεια για τους ασθενείς του. Βλέπει «αριστερό». Δεν ακούει αίτημα για ενίσχυση του δημόσιου νοσοκομείου. Ακούει «γκρίνια».
Αυτή η ιδεολογική τύφλωση είναι ίσως η πιο επικίνδυνη από τις παθολογίες της Υπουργίας του. Όταν κατηγοριοποιείς τους επαγγελματίες υγείας που διαμαρτύρονται ως «κομμουνιστές» και «αριστερούς», δεν αντιμετωπίζεις το πρόβλημα, το πολιτικοποιείς. Και ένα πολιτικοποιημένο πρόβλημα δημόσιας υγείας δεν λύνεται ποτέ.
Γεννηματάς, Ιανουάριος 2025: «Σταματήστε τα κουμουνιστικά»…
Στην κοπή πίτας στο νοσοκομείο «Γ. Γεννηματάς», εργαζόμενοι που τόλμησαν να μιλήσουν για ράντζα και συνθήκες νοσηλείας άκουσαν:
«Σήμερα είμαστε σε μία πίτα. Τα κουμουνιστικά σε μένα να τα σταματήσετε.»
«Εμάς ψήφισε ο λαός.»
Η επίκληση της ψήφου ως ασπίδα απέναντι στην κριτική είναι η κλασική προσφυγή του αλαζόνα πολιτικού. Ναι, κύριε Γεωργιάδη, ο λαός σας ψήφισε. Αλλά ο λαός δεν σας ψήφισε για να του λέτε «αδύνατον» σε κάθε αίτημα για ποιοτική δημόσια υγεία.
Άρτα, Ιανουάριος 2025: Η κατακλείδα της αδιαφορίας…
Στο Γενικό Νοσοκομείο Άρτας, η ένταση ξεπέρασε τα λεκτικά όρια. Η αποδοχή ενός Υπουργού Υγείας από τους εργαζόμενους — ανθρώπους που κάθε μέρα βλέπουν τι σημαίνει «αποτυχία της πολιτικής» στα μάτια των ασθενών — κατέληξε σε ρίψη νερού, φωνές «ντροπή» και «αίσχος».
“Ντροπή. Αίσχος. Δώστε λεφτά για την υγεία.”
Αυτά δεν είναι «κομμουνιστικά». Αυτά είναι η τελευταία λέξη ανθρώπων που εξαντλήθηκαν να επικοινωνούν με τον επίσημο τρόπο.
Νίκαια, Φεβρουάριος 2026: Η «επίθεση» και η πολιτική θεατρικότητα…
Στις 19 Φεβρουαρίου 2026, κατά την επίσκεψη στο Γενικό Κρατικό Νοσοκομείο Νίκαιας, ο Υπουργός αντιμετώπισε προσπάθεια εργαζομένων να εμποδίσουν την είσοδό του. Εισήλθε από άλλη πόρτα. Στη συνέχεια έσπευσε στα ΜΜΕ να δηλώσει:
«Κινδύνευσε σοβαρά η σωματική μου ακεραιότητα.»
Κανείς δεν αμφισβητεί το δικαίωμα σωματικής ακεραιότητας. Αλλά υπάρχει κάτι βαθιά παράδοξο σε έναν Υπουργό που τρία χρόνια αρνείται να ακούσει για το «σοβαρό κίνδυνο» που αντιμετωπίζουν καθημερινά οι ασθενείς στα νοσοκομεία του και ξαφνικά ανακαλύπτει τον κίνδυνο όταν η διαμαρτυρία γίνεται προσωπική.
Επίσης, την ίδια μέρα, στο Αρεταίειο Νοσοκομείο, αντί για πολιτικό διάλογο, ο κ. Γεωργιάδης επέλεξε τη ρητορική σύγκρουση:
«Αν είστε με τη Χαμάς, εμείς είμαστε με το Ισραήλ.»
Άνθρωποι που κρατούσαν πανό για το ΕΣΥ χαρακτηρίστηκαν ως υποστηρικτές τρομοκρατίας. Αυτό δεν είναι πολιτική. Αυτό είναι δηλητηρίαση του δημόσιου διαλόγου.
IV. Η κυβερνητική αφήγηση vs της πραγματικότητας…
«Επενδύουμε στα νοσοκομεία»…
Ο κ. Γεωργιάδης επισκέπτεται τα νοσοκομεία για να κόψει κορδέλες. Εγκαίνια νέων ΤΕΠ, παραλαβές ανακαινισμένων κλινικών, εγκατάσταση εξοπλισμού. Η επικοινωνιακή μηχανή δουλεύει αδιάκοπα.
Αλλά τα εγκαίνια δεν εξαφανίζουν τα ράντζα. Οι φωτογραφίες με κορδέλες δεν προσλαμβάνουν γιατρούς. Και στο νοσοκομείο «Έλενα Βενιζέλου», τον Δεκέμβριο του 2025, ενώ ο κ. Γεωργιάδης εγκαινίαζε ανακαινισμένο ΤΕΠ, οι εργαζόμενοι τον υποδέχθηκαν με συνθήματα και αρνήθηκαν τα «μελομακάρονα» που τους προσέφερε. Σύμβολο ενός υπουργού που μοιράζει γλυκά ενώ το σύστημα καίγεται.
Επίλογος: Η Υγεία δεν είναι αγορά…
Υπάρχει μια θεμελιώδης διαφωνία στο κέντρο όλης αυτής της κρίσης: για τον κ. Γεωργιάδη και την κυβέρνηση Μητσοτάκη, η υγεία είναι υπηρεσία που μπορεί να βελτιστοποιηθεί με εργαλεία αγοράς, κίνητρα, ιδιώτες, πληρωμές. Για τους εκατοντάδες γιατρούς, νοσηλευτές και εργαζόμενους που βγήκαν στους δρόμους των νοσοκομείων, η υγεία είναι δικαίωμα.
Αυτή η αντίθεση δεν λύνεται βάζοντας «κουμμουνιστικές» ή «αριστερές» ταμπέλες. Λύνεται με πολιτική βούληση, με χρηματοδότηση, με σεβασμό στους επαγγελματίες που κρατούν όρθιο ένα σύστημα κάτω από αδύνατες συνθήκες.
Ο Άδωνις Γεωργιάδης δεν επιλέγει αυτό. Επιλέγει τα εγκαίνια αντί τις προσλήψεις. Τις φωτογραφίες αντί τις λύσεις. Τη ρητορική αντί τον διάλογο. Τα χειρουργεία επί πληρωμή αντί το δωρεάν ΕΣΥ.
Και όταν κάποιος τολμήσει να του πει ότι αυτά δεν αρκούν, ο Υπουργός απαντά με μια φράση που θα μείνει ως ο ορισμός της αλαζονείας Εξουσίας:
«Έχω βαρεθεί τη γκρίνια.»
Οι ασθενείς σε ράντζα, οι γιατροί που δουλεύουν χωρίς ανάπαυλα, τα νοσοκομεία χωρίς φάρμακα. Όλοι αυτοί δεν «γκρινιάζουν», φωνάζουν για επιβίωση. Και ένας Υπουργός που το βαρέθηκε αυτό, δεν αξίζει τη θέση που κατέχει!!
aegeanews.gr
